Laserklasse 3B uitgelegd: wat betekent het voor uw organisatie?

Wie een sterke laserpen voor zakelijk gebruik zoekt, komt al snel de term laserklasse 3B tegen. Maar wat betekent die klasse precies, waarin verschilt ze van de laserpen van minder dan 1 mW die u in een kantoorwinkel ziet, en wat moet u als organisatie regelen voordat medewerkers ermee aan de slag gaan? In dit artikel zetten we het op een rij.

Waarom lasers in klassen worden ingedeeld

Laserlicht is gebundeld licht van één golflengte. Omdat de straal nauwelijks uitwaaiert, komt bijna alle energie op een klein oppervlak terecht. Valt die straal in het oog, dan bundelt de ooglens het licht nog verder op het netvlies. Daardoor kan een laser met een bescheiden vermogen toch schade veroorzaken. Om dat risico hanteerbaar te maken, deelt de Europese norm EN 60825-1 lasers in klassen in. Hoe hoger de klasse, hoe groter het risico en hoe strenger de maatregelen.

De laserklassen in het kort

De laserpennen die voor consumenten bedoeld zijn, horen in Europa maximaal in klasse 2 te vallen. De lasers van ACE Lasers, met vermogens van 5–50 mW en 50–500 mW, vallen in klasse 3B. Dat is precies de reden dat wij ze in Nederland uitsluitend aan bedrijven en organisaties leveren.

Wat maakt klasse 3B anders?

Bij klasse 2 werkt de natuurlijke afweerreactie van het oog – wegkijken en knipperen – nog als bescherming. Bij klasse 3B is dat niet meer zo: de schade kan al ontstaan voordat u met uw ogen kunt knipperen. Ook een reflectie via een spiegelend oppervlak, zoals een autoruit, een vensterglas, een plas water of een gepolijst metalen plaatje, kan net zo gevaarlijk zijn als de directe straal. Kijken naar de stip op een mat, diffuus oppervlak is bij klasse 3B onder normale omstandigheden niet gevaarlijk, maar daar hoort wel een kanttekening bij: hoe dichter het vermogen bij de bovengrens ligt en hoe korter de afstand, hoe voorzichtiger u moet zijn.

Daarnaast speelt verblinding een rol. Ook als er geen blijvend letsel ontstaat, kan een felle lichtflits iemand tijdelijk verblinden. Voor een bestuurder of piloot kan dat levensgevaarlijke gevolgen hebben. Om die reden is schijnen op voertuigen en luchtvaartuigen strafbaar, ongeacht de klasse.

Welke maatregelen horen bij klasse 3B?

Werkgevers moeten de risico’s van kunstmatige optische straling beoordelen en beheersen; dat volgt uit de Europese richtlijn voor kunstmatige optische straling, die in Nederland in het Arbobesluit is verwerkt. Voor een organisatie die lasers in klasse 3B inzet, komt dat in de praktijk neer op een aantal vaste maatregelen:

1. Risico-inventarisatie. Neem het lasergebruik op in uw RI&E: wie gebruikt de laser, waar, wanneer en met welk doel?
2. Verantwoordelijke aanwijzen. Wijs iemand aan die toezicht houdt op het lasergebruik en de instructie verzorgt. In grotere organisaties heet die rol vaak laserveiligheidsfunctionaris.
3. Instructie. Alleen medewerkers die zijn geïnstrueerd, gebruiken de laser. Leg de belangrijkste regels schriftelijk vast.
4. Persoonlijke bescherming. Zorg voor laserveiligheidsbrillen die bij de golflengte passen. Lees hierover laserveiligheidsbril kiezen.
5. Toegang en opslag. Bewaar lasers afgesloten. Modellen met veiligheidssleutels, zoals de AGP-3 Pro, maken dat eenvoudiger.
6. Gebruiksregels. Nooit richten op mensen, dieren, voertuigen of luchtvaartuigen; spiegelende oppervlakken vermijden; achtergrond controleren.

Een uitgewerkte aanpak met checklist vindt u in laserveiligheid op de werkvloer.

Waarom geen klasse 4?

Online ziet u regelmatig laserpennen die worden aangeprezen met tienduizenden milliwatts, of die papier en ballonnen zouden laten ontbranden. Zulke lasers horen – als het opgegeven vermogen al klopt – in klasse 4. Dat brengt risico’s mee die voor de toepassingen van onze klanten niet nodig zijn: diffuse reflecties worden gevaarlijk, de huid kan verbranden en er ontstaat brandgevaar. Voor vogelverjaging, het aanwijzen van sterren of signalering op afstand is een goed gekozen laser in klasse 3B ruim voldoende. In wat zegt het vermogen van een laserpen? leggen we uit waarom meer milliwatts niet automatisch meer zichtbaarheid betekenen.

Welke klasse past bij welke toepassing?

• Presentaties en aanwijzen binnen: klasse 2 is voldoende; een laser van klasse 3B is hiervoor ongeschikt.
• Vogelverjaging op grote percelen: klasse 3B, groen, 50–500 mW. Zie vogels verjagen met een laser.
• Sterren aanwijzen voor groepen: klasse 3B, groen. Zie laser voor sterren kijken.
• Signalering en terreinwerk: klasse 3B, bij voorkeur groen. Zie laser voor grote afstand.

Veelgestelde vragen over klasse 3B

Is een laser van 5–50 mW minder gevaarlijk dan een van 50–500 mW?

Het risico neemt toe met het vermogen, maar beide vallen in klasse 3B. Voor beide geldt dat directe blootstelling van het oog gevaarlijk is en dat u een passende laserveiligheidsbril nodig heeft.

Mag een particulier een laser van klasse 3B gebruiken?

Wij leveren lasers van klasse 3B in Nederland uitsluitend aan bedrijven en organisaties. Zakelijke kopers zijn verantwoordelijk voor gebruik binnen de geldende regels en voor de instructie van hun medewerkers.

Staat de klasse op de laser?

Een laserproduct hoort een waarschuwingslabel met de klasse te hebben. Lees altijd de bijgeleverde informatie en volg de instructies.

Samenvatting

Laserklasse 3B betekent: krachtig genoeg voor professioneel werk op afstand, en tegelijk een laser die om duidelijke afspraken vraagt. Met de juiste bril, instructie en opslag zet u een laser van klasse 3B veilig in. Bekijk ons aanbod professionele laserpennen of lees meer op veilig gebruik van laserpointers.